Obsługa i zarządzanie fundacją rodzinną w świetle nowych zasad
Sukcesja i podatki

Fundacja rodzinna w 2026 – sukcesja, opodatkowanie i nowe zasady uszczelniające

Przygotowano przez Zespół Simpletax

Fundacja rodzinna, dostępna w Polsce od 2023 roku, szybko stała się jednym z najważniejszych narzędzi planowania sukcesji i ochrony majątku firmowego. Rok 2026 przynosi jednak zmiany „uszczelniające”, które ograniczają wykorzystywanie fundacji do szybkiej optymalizacji. Poniżej wyjaśniamy, jak fundacja działa, ile realnie kosztuje podatkowo i co zmienia się od 2026 roku.

Jak działa fundacja rodzinna

Fundacja rodzinna to odrębna osoba prawna. Fundator wnosi do niej majątek (fundusz założycielski to co najmniej 100 000 zł), wskazuje beneficjentów i zasady wypłat, a bieżącym zarządzaniem zajmuje się zarząd. Fundacja jest co do zasady zwolniona z CIT od dochodów z dozwolonej działalności – między innymi z dywidend, odsetek, zbycia udziałów czy długoterminowego najmu mieszkaniowego. Podatek pojawia się dopiero na etapie wypłaty.

Fundacja rodzinna w 2026 roku – sukcesja i długoterminowe planowanie majątku

Podatki – kiedy i ile

Dochody fundacji

Brak bieżącego CIT

Brak bieżącego CIT od dochodów z dozwolonej działalności – majątek może „pracować” wewnątrz fundacji bez opodatkowania na bieżąco.

Wypłata świadczeń

15% CIT

15% CIT przy wypłacie świadczeń do beneficjentów oraz przy likwidacji fundacji.

  • Zwolnienie z PIT dla najbliższej rodziny – beneficjenci z tzw. grupy zero (m.in. małżonek, dzieci, rodzice) nie płacą PIT od otrzymanych świadczeń.
  • Sankcyjny CIT od działalności wykraczającej poza dozwolony zakres oraz od tzw. ukrytych zysków.

Co zmienia się od 2026 roku (uszczelnienie)

Nowelizacja nie likwiduje podstawowego mechanizmu, ale wprowadza istotne ograniczenia, których celem jest przywrócenie fundacji jej pierwotnej, sukcesyjnej roli:

  • Lock-up 36 miesięcy – sprzedaż mienia wniesionego do fundacji (lub nabytego od podmiotu powiązanego) przed upływem 36 miesięcy pozbawia fundację zwolnienia i skutkuje 15% CIT. Neutralne podatkowo zbycie jest możliwe dopiero po tym okresie.
  • Przepis przejściowy – nowe ograniczenia obejmują mienie wniesione lub nabyte po 31 sierpnia 2025 r.; majątek wniesiony wcześniej korzysta z dotychczasowych zasad.
  • Najem krótkoterminowy i najem do podmiotów powiązanych – dochody z takiego najmu nie korzystają ze zwolnienia.
  • Niespłacone pożyczki dla beneficjentów – traktowane jako ukryte zyski i opodatkowane stawką 15%.
  • Exit tax – opodatkowanie niezrealizowanych zysków ogranicza wykorzystywanie fundacji do relokacji majątku za granicę.
Wniosek

Fundacja rodzinna po zmianach 2026 pozostaje bardzo atrakcyjnym narzędziem sukcesji, ale przestaje działać jako wehikuł do szybkiego, bezpodatkowego obrotu majątkiem. Kluczowe staje się rozdzielenie aktywów objętych lock-upem od nabytych rynkowo oraz przegląd polityki najmu.

Fundacja rodzinna 2026 – opodatkowanie, dokumenty i zasady rozliczeń

Dla kogo fundacja rodzinna ma sens

Fundacja sprawdza się tam, gdzie chodzi o wieloletnie zarządzanie majątkiem firmowym i nieruchomościami oraz o uporządkowaną sukcesję między pokoleniami, bez rozdrobnienia własności. Warto jednak podejść do niej jako do narzędzia długoterminowego, a nie transakcyjnego. Jeśli rozważasz uporządkowanie struktury właścicielskiej , zestaw fundację z rozwiązaniami opisanymi w artykułach Struktura holdingowa w Polsce oraz Sprzedaż udziałów w spółce z o.o. a podatki .

Fundacja rodzinna a holding

Fundacja i struktura holdingowa nie wykluczają się – często się uzupełniają: holding porządkuje operacyjną część biznesu, a fundacja zabezpiecza sukcesję na najwyższym poziomie własności. Podobne mechanizmy dotyczą też wypłaty środków ze spółki oraz podatku CIT w spółce . Chcesz sprawdzić, czy fundacja rodzinna pasuje do Twojej sytuacji? Zapraszamy na konsultację doradczą .

Przejdź do aktualności
FAQ

Najczęściej zadawane pytania o fundację rodzinną w 2026 roku

Sprawdź najważniejsze informacje dotyczące sukcesji, opodatkowania fundacji rodzinnej, wypłat dla beneficjentów oraz nowych zasad obowiązujących w 2026 roku.

Fundacja rodzinna to odrębna osoba prawna służąca przede wszystkim długoterminowemu zarządzaniu majątkiem i planowaniu sukcesji. Fundator wnosi do niej majątek, wskazuje beneficjentów oraz określa zasady zarządzania i wypłaty świadczeń.
Fundusz założycielski fundacji rodzinnej wynosi co najmniej 100 000 zł. Fundator może wnosić do fundacji również inne składniki majątku, które następnie są zarządzane zgodnie z jej statutem i celami sukcesyjnymi.
Przy wypłacie świadczeń fundacja płaci 15% CIT. Beneficjenci należący do tzw. grupy zero, m.in. małżonek, dzieci i rodzice fundatora, mogą korzystać ze zwolnienia z PIT od otrzymanych świadczeń.
Lock-up oznacza, że sprzedaż określonego mienia przed upływem 36 miesięcy może skutkować utratą zwolnienia i opodatkowaniem 15% CIT. Mechanizm ma ograniczać wykorzystywanie fundacji do krótkoterminowego, bezpodatkowego obrotu aktywami.
Fundacja rodzinna sprawdza się przede wszystkim u przedsiębiorców, którzy chcą zachować majątek w jednej strukturze, zaplanować sukcesję między pokoleniami i uniknąć rozdrobnienia własności. Jest to rozwiązanie długoterminowe, a nie narzędzie przeznaczone do pojedynczej transakcji.
Tak. Obie struktury mogą się uzupełniać. Holding może porządkować operacyjną część biznesu i własność spółek zależnych, natomiast fundacja rodzinna może pełnić rolę nadrzędnego właściciela majątku i narzędzia sukcesji dla kolejnych pokoleń.